Dr. Yaşar Verdiyev Üz-Çənə Cərrahı & Stomatoloq
Terapevtik Stomatologiya

Terapevtik Stomatologiya

Dişi çıxarmadan saxlamağa yönəlmiş müalicələr — çürüyün bərpasından kök kanalına və profilaktik qulluğa qədər.

Dişin saxlanılmasına üstünlük Erkən müdaxilə Profilaktik yanaşma
Bu xidmət nədir?

Prinsip sadədir: dişi xilas etmək

Terapevtik stomatologiya dişin özünün və onu əhatə edən toxumaların müalicəsi ilə məşğul olur. Əsas hədəf aydındır — dişi çıxarmaq deyil, saxlamaq.

Ən çox rast gəlinən problem çürükdür. Çürük dişin xarici təbəqəsindən başlayır və müalicə olunmadıqda dərinləşərək dişin daxilindəki damar-sinir dəstəsinə — pulpaya çatır. Bu mərhələyə qədər müdaxilə edilərsə, zədələnmiş toxuma təmizlənib diş plomba ilə bərpa olunur.

Çürük pulpaya çatdıqdan sonra vəziyyət dəyişir. Pulpa iltihablanır və ya ölür; bu halda plomba kifayət etmir və kök kanalı müalicəsi (endodontiya) tələb olunur. Kanal sistemi təmizlənir, dezinfeksiya edilir və doldurulur. Bu, dişi çıxarmaqdan qorumağın yoludur.

Terapevtik stomatologiyanın ikinci böyük sahəsi diş ətrafı toxumalardır. Diş daşı və plak diş ətində iltihab yaradır; müalicə olunmadıqda proses dişi daşıyan sümüyə keçə bilər. Diş itkisinin çürükdən daha az bilinən, lakin çox yayılmış səbəbi məhz budur.

Bir vacib qeyd: ağrının keçməsi problemin həll olunması demək deyil. Pulpa ölərkən ağrı dayanır, çünki ağrını ötürən sinir artıq işləmir — lakin infeksiya kök ucuna doğru davam edir. Ağrısı keçən diş mütləq yoxlanılmalıdır.

Kimlər üçün nəzərdə tutulub?

  • Dişində çürük, ləkə və ya boşluq müşahidə edən şəxslər
  • İsti/soyuq və ya şirinə həssaslıq hiss edən pasiyentlər
  • Diş ağrısı olan və ya ağrısı yeni keçmiş şəxslər
  • Diş əti qanayan və ya şişən pasiyentlər
  • Diş daşı təmizliyi və profilaktik baxış planlaşdıran şəxslər
  • Diş qıcırdatma səbəbindən dişləri aşınan pasiyentlər
Müraciət səbəbləri

Hansı əlamətlərdə müraciət etməli?

Soyuğa və ya istiyə həssaslıq

Qısa müddətli həssaslıq mina aşınması ilə bağlı ola bilər. Uzun sürən və qıcıq götürüldükdən sonra da davam edən ağrı pulpanın iltihabına işarə edir.

Gecə güclənən ağrı

Uzanan vəziyyətdə artan, kortəbii başlayan ağrı endodontik qiymətləndirmə tələb edən tipik əlamətdir.

Dişləyərkən ağrı

Konkret dişə basanda yaranan ağrı kök ucunda iltihab və ya dişdə çat ola biləcəyini göstərir.

Diş əti qanayır

Fırçalayarkən qanama iltihab əlamətidir və "normal" deyil. Erkən mərhələdə tam geri döndərilə bilər.

Diş ətində şişkinlik və ya qabarcıq

Kök ucundakı infeksiyanın diş ətinə açılması əlaməti ola bilər — bu, təxirə salınmamalıdır.

Dişdə görünən boşluq və ya qaralma

Görünən çürük artıq müəyyən mərhələyə çatıb deməkdir. Erkən çürüklər isə çox vaxt yalnız müayinə və rentgenlə aşkarlanır.

Vacib: Yuxarıdakı əlamətlər özlüyündə diaqnoz demək deyil. Eyni şikayət bir neçə fərqli səbəbdən yarana bilər — dəqiq səbəb yalnız klinik müayinə və görüntüləmə ilə müəyyən olunur.

Diaqnostika

Diaqnoz necə qoyulur?

Ağrının xarakteri diaqnozun mühüm hissəsidir: nə vaxt başlayır, nə qədər davam edir, hansı qıcığa reaksiya verir, gecə güclənirmi. Bu detallar pulpanın vəziyyətini müəyyən etməyə kömək edir.

Klinik müayinədə dişlər, mövcud plombalar, diş əti və dişlərin qapanışı yoxlanılır. Dişin canlılığı və perkussiyaya (yüngül vurma) reaksiyası ayrıca qiymətləndirilir.

Rentgen olmadan bir çox problem görünmür: dişlərarası çürüklər, köhnə plomba altındakı çürük, kök ucundakı iltihab və sümük səviyyəsi yalnız görüntüləmə ilə aşkarlanır.

Mürəkkəb kanal anatomiyası, əvvəllər müalicə olunmuş və sağalmayan dişlər və ya kök çatları şübhəsi olduqda CBCT əlavə məlumat verə bilər.

Diş əti problemlərində cib dərinliyinin ölçülməsi və sümük səviyyəsinin qiymətləndirilməsi aparılır.

Diaqnostika üsulları haqqında
Müalicə prosesi

Kök kanalı müalicəsi necə aparılır?

Çürüyün bərpası bir seansda tamamlana bilər; kanal müalicəsi isə mərhələlidir.

  1. 1

    Diaqnostika

    Şikayətin xarakteri, klinik testlər və rentgen əsasında pulpanın vəziyyəti müəyyən edilir və müalicə planı qurulur.

  2. 2

    Anesteziya və nahiyənin izolyasiyası

    Lokal anesteziyadan sonra diş rezin örtük (rabbərdam) ilə təcrid olunur. Bu, tüpürcəkdən qorunma və müalicənin steril aparılması üçün vacibdir.

  3. 3

    Kanal sisteminə çıxış

    Çürük toxuma tam təmizlənir və pulpa kamerasına çıxış açılır.

  4. 4

    Kanalların təmizlənməsi və formalaşdırılması

    Kanallar xüsusi alətlərlə təmizlənir, dezinfeksiyaedici məhlullarla yuyulur və doldurma üçün formalaşdırılır. Kanalın uzunluğu dəqiq ölçülür.

  5. 5

    Doldurma

    Təmizlənmiş kanallar bakteriyanın yenidən daxil olmasının qarşısını almaq üçün hermetik şəkildə doldurulur.

  6. 6

    Dişin bərpası

    Diş plomba ilə bərpa olunur. Toxuma itkisi böyükdürsə, xüsusilə arxa dişlərdə, dişi sınmadan qorumaq üçün kron tövsiyə edilə bilər.

  7. 7

    Nəzarət

    Kök ucundakı sağalmanın izlənməsi üçün müəyyən müddət sonra nəzarət rentgeni planlaşdırılır.

Hazırlıq

Müalicəyə hazırlıq

Ağrınızın xarakterini qeyd edin: nə vaxt başlayır, nə qədər davam edir, hansı qıcıqla artır. Bu, düzgün dişin və düzgün diaqnozun müəyyən edilməsini sürətləndirir.

Qəbul etdiyiniz dərmanları və xroniki xəstəliklərinizi bildirin.

Ağrıkəsici qəbul etmisinizsə bunu mütləq deyin — bu, müayinədəki reaksiyaları dəyişə bilər.

Müalicədən əvvəl yemək yeyin; anesteziyanın təsiri keçənə qədər çeynəmək tövsiyə edilmir.

Bərpa

Müalicədən sonra

Anesteziyanın təsiri keçənə qədər (adətən bir neçə saat) yeməkdən çəkinin — keyimiş dodaq və ya dili dişləmək asandır. Bu, xüsusilə uşaqlarda diqqət tələb edir.

Kanal müalicəsindən sonra bir neçə gün dişləyərkən yüngül həssaslıq ola bilər; bu, adətən tədricən azalır.

Kanal müalicəsi olunmuş diş kövrək olur. Kron tövsiyə edilibsə, bunu təxirə salmayın — bu müddətdə sərt qidalardan çəkinin.

Diş daşı təmizliyindən sonra qısamüddətli həssaslıq və diş ətində yüngül qanama ola bilər; fırçalamağı dayandırmayın.

Artan ağrı, şişkinlik və ya yüksək hərarət halında müraciət edin.

Bu səhifədəki məlumat ümumi maarifləndirmə məqsədi daşıyır və həkim müayinəsini, fərdi diaqnozu və ya müalicə planını əvəz etmir. Şikayətiniz varsa, mütləq mütəxəssis həkimə müraciət edin.

Kəskin ağrı, güclü şişkinlik, nəfəsalmada çətinlik və ya travma halında gecikmədən təcili tibbi yardıma müraciət edin.

Suallar

Tez-tez verilən suallar

Bütün sualları gör

Diş ağrısını gözləməyin

Erkən mərhələdə müalicə həmişə daha sadə olur. Şikayətinizi qısaca yazın — müraciətiniz qeydə alınsın.

Məlumatlarınız yalnız randevu ilə bağlı əlaqə üçün istifadə olunur. Məxfilik siyasəti

Bu forma diaqnoz qoymur. Kəskin ağrı, güclü şişkinlik və ya travma halında gecikmədən təcili tibbi yardıma müraciət edin.

Randevu Al